Masseter botoksu, aşırı diş sıkma nedeniyle fazla çalışan çiğneme kasını geçici olarak rahatlatarak; çene ve şakak bölgesindeki gerginlik şikâyetlerini hafifletmeyi ve zamanla kalınlaşan kasın yüz hattına verdiği genişliği azaltmayı amaçlayan medikal bir işlemdir. Nişantaşı’ndaki kliniğimde bu uygulamayı, hem fonksiyonel şikâyet hem de yüz kontürü açısından birlikte değerlendirerek planlıyorum.
Sabah çenesi yorgun uyanmak, gün içinde geçmeyen şakak gerginliği ya da boyunda sürekli bir tutulma hissi tesadüf değildir. Bu tabloların arkasında çoğu zaman farkında olmadan yapılan diş sıkma vardır.
Masseter kası ne yapar, sorun nerede başlar?
Masseter, çenenizi kapatan ve vücudun en güçlü kaslarından biri olan çiğneme kasıdır. Normal işlevi çiğnemektir. Ancak stres, uyku kalitesi ve bazı diş kapanış sorunlarıyla birlikte kas gün boyu ya da uykuda sürekli kasılı kalabilir.
Bu sürekli kasılmanın iki ayrı sonucu oluyor. Birincisi fonksiyonel: kas yorulur, çene eklemi üzerindeki yük artar ve gerginlik şakak ile boyun kaslarına yayılabilir. İkincisi yapısal: sürekli çalışan her kas gibi masseter de zamanla kalınlaşır ve yüzün alt kısmı daha geniş, daha kare görünür.
Çene hattının geniş görünmesi de her zaman hacim meselesi değildir. Genişlik çiğneme kasından kaynaklanıyorsa dolgu doğru araç olmaz: masseter botoksu kasın hacmini azaltarak alt yüzü inceltir, dolgu ise hacim ekleyerek hattı belirginleştirir. İkisi zıt yönde çalışır; hangisinin gerektiğine muayenede karar veriyoruz.
Botoks uygulaması kasın kasılma gücünü geçici olarak azaltarak her iki sonucu da hedefler. Çiğneme işlevi ortadan kalkmaz; yalnızca aşırı güç sınırlanır.
Klinik yaklaşımım: önce nedeni konuşuruz
Diş sıkma tedavisini yalnızca kasa enjeksiyon yapmak olarak görmüyorum. Kas, sinir sisteminden gelen bir emri uyguluyor; o emrin neden verildiğini konuşmadan uygulanan tedavi, etkisi geçtiğinde aynı noktaya dönüyor.
Muayenede şunları birlikte değerlendiriyoruz: uyku düzeniniz ve uyku kaliteniz, gün içindeki stres yükünüz, kafein tüketiminiz, magnezyum başta olmak üzere kas fonksiyonuyla ilişkili eksiklikleriniz ve varsa diş hekiminizin tespit ettiği kapanış sorunları. Botoks bu tablonun içinde şikâyeti hızla hafifleten bir araç; kalıcı rahatlama için altta yatan nedenin de ele alınması gerekiyor.
Anesteziyoloji ve ağrı yönetimi geçmişimden gelen alışkanlıkla, çene bölgesindeki şikâyeti tek başına değil, boyun ve baş bölgesindeki kas zinciriyle birlikte değerlendiriyorum. Gerektiğinde akupunktur ve nöral terapi gibi tamamlayıcı yaklaşımları da planın parçası yapabiliyorum.
Tek kas değil, çiğneme kası grubu
Diş sıkma sırasında çalışan tek kas masseter değildir.2, 3 Şakakta yer alan temporal kas da aynı harekete katılır ve sürekli sıkma alışkanlığı olan kişilerde bu kas da güçlenir. Muayenede her iki kası elle değerlendiriyorum; temporal kasta belirgin bir güçlenme varsa uygulamayı yalnızca masseterle sınırlı tutmuyorum.
Klinik pratiğimde iki kasın birlikte planlanmasının belirgin biçimde daha güçlü bir rahatlama sağladığını gözlemliyorum. Bunun sebebi, sıkma kuvvetinin tek bir kasa değil gruba dağılmış olması: yalnızca masseter rahatlatıldığında yük diğer kasa kayabiliyor. Şakak bölgesindeki gerginlik ve buna eşlik eden boyun-omuz şikâyetlerinde rahatlama da genellikle bu birlikte planlamayla daha net oluyor.
Uygulama süreci
Muayenede dişlerinizi sıkmanızı isteyerek kasın sınırlarını ve gücünü elle değerlendiririm. İki taraf arasında kalınlık farkı sık görülür; bu durumda doz da iki tarafta farklı olur.
Lokal anestezik krem ile konfor sağlandıktan sonra, kasın en aktif bölgesine ince uçlu iğnelerle uygulama yapılır. İşlem ortalama 10-15 dakika sürer.
Etki iki farklı hızda ortaya çıkar. Gerginlik ve yorgunluk şikâyetlerinde rahatlama genellikle ilk hafta içinde hissedilir. Yüz hattındaki incelme ise kasın hacminin azalmasına bağlı olduğu için 3-4 hafta sonra belirginleşir. Kalıcılık ortalama 4-6 aydır. Uygulamanın en erken 3 ay arayla tekrarlanmasını öneriyorum.
İşlem sonrası
Sonucun planladığımız yerde kalması için ilk gün birkaç basit noktaya dikkat etmeniz yeterli:
- İlk 4 saat dik pozisyonda kalın, yüzüstü yatmayın ve başınızı uzun süre öne eğmeyin.
- Uygulama bölgesine masaj yapmayın, ovuşturmayın.
- İlk 24 saat çok sıcak duştan, ilk hafta sauna ve hamamdan uzak durun.
- İlk hafta ağır spor ve yoğun kardiyo yapmayın.
- İşlem günü alkol almayın.
Bu bölgeye özel olarak: ilk hafta çok sert gıdaları (sert kabuklu kuruyemiş, sert et) çiğnerken kasınızda hafif bir yorgunluk hissedebilirsiniz, bu geçici bir uyum dönemidir.
Uygulama sonrası enjeksiyon noktalarında kısa süreli hafif kızarıklık veya küçük bir morluk görülebilir; bunlar birkaç gün içinde kendiliğinden geçer. Nadiren alerjik reaksiyon görülebileceği için uygulamalar hekim gözetiminde yapılır.
Muayenede birlikte gözden geçirdiğimiz başlıklar
-
Gebelik ve emzirme dönemi
-
Uygulama bölgesinde aktif bir cilt enfeksiyonu
-
Nöromusküler kavşak hastalıkları
-
Botulinum toksin bileşenlerine bilinen aşırı duyarlılık
-
Kullandığınız ilaçlar ve mevcut sağlık durumunuz
-
Çene ekleminde tanı konmuş bir sorun ya da devam eden diş tedavisi
Bu başlıklardan biri sizin için geçerliyse, uygulama yerine size daha uygun bir alternatif planlarız.
Sıkça sorulan sorular
Gece plağı kullanıyorum, yine de gerekli mi?
İkisi farklı işler yapıyor. Gece plağı dişlerinizi aşınmaya karşı korur, ancak sıkma hareketinin kendisini durdurmaz; plağı sıkarak da sabah gerginlikle uyanabilirsiniz. Botoks ise kasın gücünü azaltarak hareketin şiddetine etki eder.1, 2 İkisi birlikte de kullanılabilir, çoğu hastamda öyle ilerliyoruz.
Boyun ve omuz gerginliğime de iyi gelir mi?
Çene kaslarındaki aşırı gerginlik çoğu zaman şakak, ense ve omuz kaslarına yayılan bir zincir oluşturur. Klinik pratiğimde hastaların önemli bir kısmı uygulama sonrası yalnızca çenelerinde değil boyun ve omuz bölgesinde de rahatlama tarif ediyor; özellikle masseter ile temporal kasın birlikte planlandığı durumlarda bu daha belirgin oluyor. Şikâyetin ağırlıklı olarak omuz ve ense bölgesinde toplandığı kişilerde ise doğrudan trapez kasına yönelik bir planlama daha uygun olabilir.
Sadece masseter yaptırdım, şakaklarım belirginleşti. Neden?
Çiğneme yükü tek kasa ait değildir. Yalnızca masseter rahatlatıldığında sıkma kuvveti şakaktaki temporal kasa kayabilir ve o kas zamanla daha belirgin hale gelebilir. Muayenede her iki kası birlikte değerlendirmemin ve gerektiğinde ikisini birlikte planlamamın sebebi tam olarak bu.
Çiğneme gücüm azalır mı?
Günlük beslenmenizi etkileyecek düzeyde azalmaz. Çiğnemede görev alan başka kaslar da vardır ve uygulama yalnızca aşırı gücü sınırlar. İlk hafta sert gıdalarda hafif bir yorgunluk hissi olabilir, sonrasında geçer.
Gülüşüm değişir mi?
Masseter, gülümsemeyi sağlayan kaslardan ayrı bir kastır ve doğru planlanan bir uygulamada gülüşünüz etkilenmez. Buradaki belirleyici şey enjeksiyonun kasın hangi bölgesine yapıldığı: masseterin ön-üst sınırına fazla yaklaşıldığında, komşuluğundaki gülümseme kaslarının etkilenmesi mümkündür. Bu yüzden muayenede dişlerinizi sıkmanızı isteyerek kasın sınırlarını elle belirliyor ve uygulamayı bu sınırların içinde, güvenli mesafeyi koruyarak yapıyorum. İşlem sonrası önerilere uyulması, özellikle bölgeye masaj yapılmaması da ilacın planlanan yerde kalmasına yardımcı olur.
Yüzümde sarkma olur mu?
Uygun hasta seçiminde beklenmez. Cilt elastikiyeti zayıflamış kişilerde kas hacmi azaldığında deri desteği azalabilir; muayenede bunu öngörürsem plana cilt kalitesini destekleyen uygulamalar ekliyor ya da dozu buna göre ayarlıyorum.
Yüzüm ne kadar incelir?
Bu tamamen kasınızın ne kadar kalınlaştığına bağlı. Belirgin kas kalınlaşması olan kişilerde fark net görülürken, kasın normal kalınlıkta olduğu kişilerde yüz hattında gözle görülür bir değişiklik beklenmemelidir. Muayenede kası elle değerlendirdiğimde bunu size açıkça söylüyorum.
Sadece yüzüm incelsin diye yaptırabilir miyim?
Diş sıkma şikâyetiniz olmasa da kas belirgin şekilde kalınsa uygulama düşünülebilir. Ancak kasınız normal kalınlıktaysa bunu önermiyorum; işlevi olan bir kası estetik gerekçeyle gereksiz zayıflatmanın karşılığı yok.
Masseter botoksu ile çene ucu dolgusu arasındaki fark nedir?
İkisi zıt yönde çalışır. Masseter botoksu kasın hacmini azaltarak alt yüzü inceltir; çene ucu dolgusu ise hacim ekleyerek çene hattını uzatır ve belirginleştirir. Biri diğerinin alternatifi değildir, bazı hastalarda ikisi birlikte planlanır.
Fiyat bilgisi alabilir miyim?
İlgili mevzuat gereği web sitemizde fiyat bilgisi paylaşılamamaktadır. Uygulama fiyatı; kullanılan ürün, tercih edilen teknik ve uygulamanın kapsamına göre değişir. Kliniğimizi arayarak detaylı bilgi alabilirsiniz.
Kaynaklar
- Lee SJ, McCall WD, Kim YK, et al. Effect of botulinum toxin injection on nocturnal bruxism: a randomized controlled trial.
- Effect of botulinum toxin A on pain, bite force, and satisfaction of patients with bruxism: A randomized single-blind clinical trial comparing two protocols.
- Efficacy of botulinum toxin type A in the targeted treatment of sleep bruxism: a double-blind, randomised, placebo-controlled, cross-over study.

